Een antwoord op al je vragen over je pensioen als zelfstandige

De regels over je pensioen zijn zo mogelijk nog complexer dan een belastingformulier. Op de koop toe sleutelt de regering om de haverklap aan de wetgeving. Xerius legt jou helder en begrijpelijk uit waar jij aan toe bent. Daar heb jij recht op, want het gaat om jouw centen.


Welke pensioenen bestaan er?

Rustpensioen

Dit is het pensioen waar men het meestal over heeft. Je hebt er recht op omdat je sociale bijdragen betaalde tijdens je loopbaan als zelfstandige of werknemer. Deze centen ontvang je vanaf je pensioenleeftijd of – indien je aan de voorwaarden voldoet – vanaf je vervroegde pensioendatum.


Ben je bij je pensionering ongehuwd of samenwonend? Dan krijg je een pensioen als alleenstaande. Ook je partner kan een pensioen als alleenstaande ontvangen.


Ben je gehuwd en heeft je partner geen pensioen? Dan heb je recht op een gezinspensioen. Dat ligt 25% hoger ligt dan het alleenstaandenpensioen.




Overlevingspensioen

Overlijdt je partner? Dan heb je recht op een overlevingspensioen indien:

  • jullie minstens een jaar gehuwd zijn, en
  • jij de kaap van 46,5 jaar hebt bereikt.

De hoogte van dit pensioen hangt af van de loopbaan van je partner.


Voldoe je niet aan beide voorwaarden? Dan kom je misschien wel in aanmerking voor een tijdelijk overlevingspensioen. Dat ontvang jij dan 12 maanden lang.




Pensioen van gescheiden echtgenoot

Ben je wettelijk gescheiden van een zelfstandige (of helper)? Dan kan je recht hebben op een pensioen voor de periode dat je getrouwd was. Het bedrag hangt af van de loopbaan van je ex. Je krijgt het uitbetaald vanaf je (vervroegde) pensioenleeftijd – behalve wanneer je dan hertrouwd bent.


Maak je gebruik van dit recht? Dan telt de periode waarvoor je zelf pensioenrechten opbouwde niet mee, behalve wanneer je verzaakt aan je eigen pensioenrechten.


Ben je feitelijk gescheiden? Dan heb je recht op een deel van het pensioen van je partner, en dat op voorwaarde dat hij of zij daar op dat ogenblik effectief recht op heeft.

Let op! Je overlevingspensioen & pensioen van gescheiden echtgenoot vallen weg als je opnieuw in de huwelijksboot stapt. 

Hoeveel pensioen krijg jij later?

De berekening van je pensioen is een echte hersenbreker. Het resultaat hangt af van je statuut, je inkomsten en je gezinssituatie. Om het allemaal nog wat ingewikkelder te maken: periodes waarin je niet werkte, kunnen toch pensioenrechten opleveren.


Op welk pensioen heb jij recht? En hoeveel pensioen ontvang jij later? De experts van Xerius rekenen het gratis voor jou uit.

Pensioensimulatie online aanvragen

a) je gewerkte periodes

Je sprokkelt pensioenrechten voor elk kwartaal dat je sociale bijdragen betaalde, als zelfstandige in hoofdberoep of – afhankelijk van de hoogte van de bijdragen – ook in bijberoep. Was je ook een tijd werknemer in loondienst? Dan telt elke arbeidsprestatie mee waarvoor sociale bijdragen werden afgehouden op je loon.




b) je gelijkgestelde periodes

Er zijn ook periodes in je leven waarin je weliswaar niet werkte, maar die jou toch pensioenrechten kunnen opleveren:

  • je militaire dienst wordt gratis gelijkgesteld.
  • je studieperiode wordt gelijkgesteld op aanvraag. Na goedkeuring van het RSVZ kan je studiejaren afkopen.
  • je kan gelijkstelling wegens ziekte krijgen voor periodes waarin je activiteit als zelfstandige stil lag wegens ziekte of invaliditeit. Je betaalt dan geen sociale bijdragen, maar toch telt het RSVZ deze periode mee voor je pensioen.

je gewerkte periodes + je gelijkgestelde periodes = je pensioenloopbaan

Een volledige pensioenloopbaan telt minstens 45 jaren.


Zet je gewild of ongewild een punt achter je zelfstandigenbestaan en start je geen andere beroepsactiviteit? Dan kan je je sociale rechten verliezen en bouw je niet meer verder aan je pensioenloopbaan. Met een voortgezette verzekering kan je deze rechten maximaal 2 jaar beschermen.

Je pensioenbedrag hangt af van je beroepsinkomsten

Als zelfstandige betaal je 20,5% sociale bijdragen op het deel van je inkomen tot 58.513,59 euro. Daarmee ben je verzekerd van het maximale pensioenrecht voor dat jaar.


Op het inkomensdeel boven 58.513,59 euro betaal je 14,16% sociale bijdragen. Je bouwt daarmee geen hogere pensioenrechten meer op, maar draagt wel bij aan de solidariteit van het pensioensysteem.


Voor werknemers bestaat er geen maximumbeperking. Zij betalen 13,07% sociale bijdragen op een onbegrensd brutoloon. Vanaf 55.657,47 euro hebben zij hun maximale pensioenrecht verdiend.




Wanneer krijg je het minimumpensioen?

Leveren jouw beroepsinkomsten een pensioen op lager dan het minimumpensioen? En heb jij een pensioenloopbaan van minstens 30 jaar? Dan wordt je pensioen opgetrokken tot het minimumpensioen, en dat in overeenstemming met je loopbaanbreuk. Werkte je bijvoorbeeld 38 jaar, dan krijg je 38/45ste van het minimumpensioen.


Dat minimumpensioen bedraagt voor een volledige loopbaan als zelfstandige:

  • 14.942,07 euro per jaar als alleenstaande of 1.245,23 euro per maand
  • 18.672,57 euro per jaar als gezinspensioen of 1.556,05 euro per maand

Er bestaat wel een wettelijk minimumpensioen, maar geen vastgelegd maximumpensioen. Telt je loopbaan als zelfstandige in 2018 minstens 45 jaar en betaalde je al die tijd steeds de maximale pensioenbijdragen? Dan zal je een maximaal pensioen ontvangen:

  • 16.862,00 euro als alleenstaande
  • 21.077,00 euro als gezinspensioen

Een buitenbeentje: de gemengde loopbaan

Misschien bewandel jij verschillende wegen tijdens je carrière, en ben je zowel werknemer, zelfstandige als ambtenaar. Dan heb jij recht op een pensioen in elk van deze pensioenregelingen. Daarbij houdt men rekening met bepaalde cumulatieregels en de zogenaamde “maximale loopbaanbreuk” van 45/45ste.


Klinkt behoorlijk complex? Gelijk heb je. Daarom vind je hieronder een voorbeeld.


Stel, jij werkte een kwarteeuw lang in loondienst. Dat combineerde je gedurende 10 jaar met een zelfstandige activiteit in bijberoep. Je betaalde al die tijd evenveel sociale bijdragen als een zelfstandige in hoofdberoep. Vervolgens ging je helemaal op eigen benen staan, en werkte je nog 15 jaar zelfstandig in hoofdberoep.


Je hebt dus – even tellen – 40 jaar lang gewerkt. Maar omdat je 10 jaar lang loondienst en zelfstandige in bijberoep combineerde, tel je 50 pensioenjaren: 25 in loondienst + 10 als zelfstandige in bijberoep + 15 als zelfstandige in hoofdberoep.


Daardoor bedraagt de som van jouw loopbaanbreuken 50/45ste. Dat is dus 5 jaar “te veel”. Door de “eenheid van loopbaan” toe te passen worden deze 5 jaren “te veel” van de loopbaanbreuk afgetrokken. Daarvoor neemt men altijd de jaren met het laagste pensioenrecht.


Voor pensioenen die ingaan vanaf 1 januari 2019 wordt het principe van “eenheid van loopbaan” afgeschaft. Werken na een loopbaan van 45 jaar levert dan wel extra pensioenrechten op. Vlijt wordt beloond, en zo hoort het ook.

Wil jij vroeger met pensioen?

Neem dan een kijkje op de website MyPension.be. Daar kom je te weten of je vroeger kan uitblazen, en wanneer precies.


Je hebt vast wel horen waaien dat de voorwaarden steeds strenger worden. Dat merk je aan deze tabel.

 

Pensioendatum

vereiste minimumleeftijd

vereiste minimumloopbaan

2018

63 jaar

41 jaar

Uitzondering: je kan toch vroeger op pensioen met een uitzonderlijk lange loopbaan:

  • op 60 jaar bij een loopbaan van 43 jaar
  • op 61 jaar bij een loopbaan van 42 jaar

Pensioendatum

vereiste minimumleeftijd

vereiste minimumloopbaan

2019

63 jaar

42 jaar

Uitzondering: je kan toch vroeger op pensioen met een uitzonderlijk lange loopbaan

  • op 60 jaar bij een loopbaan van 44 jaar
  • op 61 jaar bij een loopbaan van 43 jaar

Welke jaren tellen mee om je vervroegde pensioen te berekenen?

  • als zelfstandige: elk jaar waarin je minstens 2 kwartalen sociale bijdragen betaalde in hoofdberoep, of ermee gelijkgestelde jaren
  • als werknemer: elk jaar waarin je minstens 104 dagen werkte
  • gelijkgestelde jaren met militaire dienst en ziekte (minstens 2 kwartalen)
  • jaren met voortgezette verzekering (minstens 2 kwartalen)
  • jaren waarin je zowel werknemer als zelfstandige was, tellen maar één keer mee
  • afgekochte studiejaren tellen niet mee

Wat is jouw ideale pensioendatum?

Je ideale pensioendatum is niet noodzakelijk je vroegste of je wettelijke pensioendatum. Je sociale bijdragen, belastingen en aanvullend pensioen spelen immers ook een rol. Xerius legt al deze criteria naast elkaar en ontcijfert zo de datum die financieel voor jou het meest interessant is.


Onze pensioenexperts pluizen het gratis voor jou uit.

Pensioensimulatie online aanvragen



Mag je werken tijdens je pensioen?

Op pensioen gaan is een Chinese puzzel, blijven werken is klaar als een klontje. De regels zijn helder en duidelijk: werken na je pensioen hangt af van je situatie.

  • Ga je op vervroegd pensioen met minder dan 45 loopbaanjaren? Dan mag je niet onbeperkt bijverdienen.
  • Ben je 65 of tel je 45 loopbaanjaren? Dan mag je onbeperkt bijverdienen naast je pensioen.

Kijk wel uit: als je werkt tijdens je pensioen, zal je een dikkere belastingbrief in de bus krijgen.


Let ook op je tellen als je recht hebt op een gezinspensioen. Je partner moet dan ook de inkomsten beperken. Anders val je terug op het pensioenbedrag “alleenstaande”.


Vraag je pensioenadvies op maat aan

€338,80 inclusief btw voor niet-klanten


Tip: sluit nu aan bij Xerius. Dan krijg je deze pensioensimulatie toch gratis. Als voorproefje van de vele voordelen die je bij ons geniet.


Met de Xerius pensioenraming verneem je

  • hoeveel pensioen je later krijgt op je vroegste en normale pensioendatum
  • op welke pensioendatum je een maximaal pensioen krijgt: je ideale pensioendatum
  • welke impact belangrijke gebeurtenissen en beslissingen hebben op je pensioen
  • wat voor jou de meest interessante opties zijn om je pensioen te verhogen
  • hoeveel je daarbij bespaart op je belastingen en sociale bijdragen

Aanvraag gegevens

Persoonlijke gegevens

Bijlage