Een mooie euro bijverdienen? Start als zelfstandige in bijberoep!

België is het land van bier, chocolade en zelfstandigen in bijberoep. Liefst een kwart miljoen landgenoten beschikken over een mooie bijverdienste door hun hobby of passie te verzilveren. Kriebelt het ook bij jou om de stap te zetten? Dan kunnen wij jou alvast geruststellen: de indianenverhalen zijn gelogen. Het valt echt reuze mee met al de regeltjes en administratieve poespas die bij je opstart komen kijken.


Starten? Als zelfstandige? In bijberoep? Wat betekent dat allemaal?

Starten?

Je moet eerst en vooral een onderneming opstarten: je eenmanszaak of je vennootschap. Zonder onderneming kan je geen zelfstandige zijn. In dit artikel zoomen we vooral in op de eenmanszaak, omdat de meeste bijberoepers kiezen voor deze ondernemingsvorm.


Als zelfstandige?

Je staat op eigen benen. Je werkt niet voor een werkgever die jouw loon, RSZ-bijdragen en bedrijfsvoorheffing betaalt. Je bent je eigen baas, en regelt zelf je sociale bijdragen, belastingen en al de rest.


In bijberoep?

Je kan alleen zelfstandige in bijberoep worden indien je ook een hoofdberoep hebt. Met andere woorden: je bent minstens halftijds elders aan de slag als loontrekkende of ambtenaar, of je krijgt een vervangingsinkomen waarmee je pensioenrechten opbouwt.






Hoe start je een onderneming?

Wat doet een hoogspringer die zich klaarmaakt voor de sprong? Vragen beantwoorden. Hoe hoog ligt de lat? Op hoeveel passen afstand sta ik? Hoeveel wind staat er? Dat doe jij ook om de sprong als zelfstandige te maken: vragen beantwoorden.

  • je weet wat je gaat doen als zelfstandige in bijberoep. Maar heb je daar ook diploma’s, vergunningen of toelatingen voor nodig? Indien dat zo is: hoe raak je aan de nodige papiertjes?
  • welke onderneming past het best bij jou: eenmanszaak of vennootschap? Wat zijn de voor- en nadelen van elke optie?
  • welk prijskaartje hangt er aan de opstart van je zaak? Met welke kosten moet je rekening houden?
  • heb je een boekhouder nodig? Of is dat alleen maar een extra kost?

Xerius Drive geeft jou alle antwoorden

Deze gratis online tool van Xerius begeleidt jou stap na stap naar je eigen zaak. Zo ben je perfect voorbereid op je start als zelfstandige in bijberoep, en neemt je bijverdienste een succesvolle start.

Ontdek nu Xerius Drive

Starten zonder plankenkoorts: doorprik de indianenverhalen over je opstart.

“Ik wil geen eenmanszaak beginnen, ik wil gewoon een zelfstandig bijberoep opstarten”.

Dat misverstand duikt regelmatig op. Het een kan echter niet zonder het ander. Je moet een onderneming opstarten om zelfstandige in bijberoep te worden. Maar die onderneming hoeft geen vennootschap te zijn. Een eenmanszaak kan perfect volstaan om je hobby of passie in klinkende munt om te zetten. Wil je echter doorgroeien en flink wat omzet maken, dan kan het fiscaal interessanter zijn om te kiezen voor een vennootschap. Je verdiensten als zelfstandige worden dan belast in de lagere vennootschapsbelasting, en niet in de hogere personenbelasting.


Omdat je geen glazen bol hebt, is het natuurlijk moeilijk te voorspellen hoe goed je zaak zal draaien. Daarom starten veel bijberoepers als eenmanszaak, om later door te groeien naar een vennootschap. En wees gerust: dat kan nog altijd in bijberoep.




“Ik wil kiezen tussen hoofdberoep en bijberoep”.

Stap geen Xerius-kantoor binnen om te vragen naar “de regeling voor het bijberoep”. Je kan immers niet kiezen, je wordt automatisch bijberoeper als je minstens halftijds voor een werkgever aan de slag bent, of een vervangingsinkomen krijgt waarbij je pensioenrechten opbouwt. 




“Als bijberoeper moet ik geen btw aanrekenen”.

Helaas, de kans is groot dat ook jij valt onder de btw-regeling. Dat is immers het geval voor de meeste activiteiten – op een paar uitzonderingen na, die vrijgesteld zijn. Het goede nieuws is: als zelfstandige betaal je in feite zelf geen btw. Je int deze bij je klanten en stort het bedrag op regelmatige tijdstippen door aan de btw-administratie. De btw die je zelf betaalt op je aankopen als zelfstandige, mag je aftrekken van de btw die je ontvangt.


Blijft jouw jaaromzet onder de kaap van 25.000 euro? Dan kan je een vrijstelling van btw aanvragen. Je moet dan geen btw aanrekenen aan je klanten – waardoor je deze dus ook niet kan doorstorten. Je ontsnapt dan aan een administratieve last. Keerzijde van de medaille: je kan de btw op je eigen aankopen niet inbrengen, en moet deze gewoon zelf betalen.




“Als zelfstandige in bijberoep sta ik er helemaal alleen voor”.

Mis. De partner waarmee je gehuwd bent of wettelijk samenwoont mag gerust een handje toesteken. Zo kan hij of zij de administratie van jouw schouders nemen. Je eenmanszaak hoort zo’n beetje bij het huishouden, en jullie mogen de taken daarin verdelen.


Heeft je partner een job of krijgt hij/zij een uitkering? Dan beschouwt de wet hem of haar niet als zelfstandige, waardoor een aansluiting niet nodig is. Zonder job of uitkering is dat dus wel het geval.


De kaarten liggen anders wanneer je een vennootschap opstart. Dan moet je partner een functie hebben in de vennootschap om mee te mogen werken. Mede-zaakvoerder of werkend vennoot ligt dan voor de hand.




“Als zelfstandige in bijberoep heb ik geen boekhouder nodig”.

Laat ons de stelling anders formuleren: als zelfstandige in bijberoep is een boekhouder niet verplicht. Je kan alle administratieve formaliteiten immers gerust zelf bolwerken. Hou er wel rekening mee dat je veel hooi op je vork neemt. En vooral: dat elk foutje in je boekhouding wordt afgestraft met boetes en belastingen. Kiezen voor een boekhouder is daarom kiezen voor een gerust gemoed. Zo kan jij helemaal focussen op je eigen zaak. Je merkt al snel: een boekhouder is echt geen overbodige luxe.


Hier lees je hoe je een boekhouder vindt die bij jou past.



“Als ik mijn vaste job verlies, dan ben ik een vogel voor de kat”.

Er zijn geen zekerheden in het leven, zeker niet in de flitsende economie van vandaag. Verlies je jouw job als werknemer, dan zijn er twee mogelijkheden:

  • krijg je een werkloosheidsuitkering? Dan kan je zelfstandige blijven in bijberoep. Vraag wel bij de RVA naar de precieze voorwaarden, zodat je jouw uitkering niet op het spel zet.
  • is dat niet het geval? Dan wordt je zelfstandige activiteit je hoofdberoep.

“Ik kan geen bijberoep opstarten als ik werkloos ben”.

Toch wel, dat kan. Sterker nog: de overheid stimuleert werkzoekenden om het heft in eigen handen te nemen. De maatregel “Springplank naar zelfstandige” laat jou toe om als werkloze te starten in bijberoep, en intussen nog een jaar uitkeringen te ontvangen.


Op de website van de RVA lees je alles over de precieze voorwaarden. In grote lijnen komen de verplichtingen hierop neer:

  • meld de start van je bijberoep bij je uitbetalingsinstelling op het ogenblik van je uitkeringsaanvraag. Ontvang je al uitkeringen, dan doe je dat vóór je opstart. Opgelet: laat je dit niet tijdig weten, dan riskeer je uitkeringen te verliezen.
  • heb je een job als loontrekkende? Dan mag je deze niet stopzetten puur om van deze maatregel te kunnen profiteren.
  • je mag je toekomstig bijberoep niet als hoofdberoep uitgeoefend hebben in de voorbije zes jaar.
  • je mag je activiteit niet door derden laten uitoefenen, bijvoorbeeld door iemand aan te werven met een contract of via onderaanneming.

“Ik mag in bijberoep niet meer verdienen dan met mijn job als werknemer”.

Wees gerust, er hangt echt geen plafond boven je hoofd. In het bijberoep bestaan geen maximale inkomsten. Je mag dus gerust uit je dak gaan in je bijberoep, en meer geld binnenhalen dan met je job als loontrekkende. Zolang je die job behoudt, blijf je zelfstandige in bijberoep.


Dit misverstand spruit wellicht voort uit de berekening van de sociale bijdragen. Daar bestaat immers wel een inkomensgrens: onder 1.499,14 euro netto-inkomsten per jaar betaal je geen bijdragen.

Welke kosten hangen vast aan mijn bijberoep?

1. Eenmalige kosten bij je opstart

Je moet je eenmanszaak of vennootschap inschrijven in de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO). Dat doet Xerius Ondernemingsloket voor jou, voor de prijs van 87,00 euro. Met wat geluk woon je in een stad die deze kosten terugbetaalt, zoals Brugge of Gent. Check zeker eens de subsidies en premies in jouw gemeente. Na deze inschrijving krijg je een ondernemingsnummer.


Vervolgens laat je dit ondernemingsnummer activeren als btw-nummer, zelfs wanneer je van plan bent om te kiezen voor de vrijstelling. Laat je dit varkentje wassen door het ondernemingsloket, dan betaal je 66,55 euro (btw inclusief). Je kan die kost ook uitsparen door je btw-nummer zelf te laten activeren bij het btw-kantoor in jouw regio. Of door een vrij beroep te starten, want dan heb je geen btw-nummer nodig.



Regel al deze poespas zonder moeite

Xerius zorgt in jouw plaats voor je inschrijving en je btw-nummer.

Eenmanszaak opstarten

2. Elk kwartaal betaal je sociale bijdragen

Zo zijn we meteen bij je grootste kostenpost aanbeland. 20,5% van je netto belastbaar jaarinkomen (dat is je omzet min je beroepskosten) gaat naar je sociale bijdragen. Je betaalt dat bedrag vier keer per jaar, gespreid over evenveel kwartalen.


Omdat je in je eerste jaar nog geen omzetcijfers kan voorleggen, betaal je een “forfaitaire minimumbijdrage” van 79,17 euro per kwartaal. Verwacht je dat je inkomsten lager zullen liggen dan 1.499,14 euro per jaar? Dan betaal je zelfs helemaal geen sociale bijdragen.


De precieze berekening van je sociale bijdragen heeft veel weg van hogere wiskunde. Hier kan je er meer over lezen.




3. De provinciebelastingen vallen elk jaar in de bus

Eén keer per jaar stuurt je provincie jou een aangifteformulier en een factuur. Hoe meer vierkante meter je bedrijf beslaat, hoe groter de rekening. Elke provincie hanteert een ander tarief, van 125 euro in Oost-Vlaanderen tot 0 euro in Vlaams-Brabant.




4. Counter je jaarlijkse belastingen met beroepskosten

Heb je – zoals de meeste bijberoepers – een eenmanszaak? Dan worden je bijverdiensten opgeteld bij je inkomsten uit je hoofdberoep . Zo kom je wellicht in de hoogste belastingschijven terecht, van 45% of 50%. Daarom is het belangrijk om onkosten te maken: uitgaven die je zonder een bijberoep misschien wel uit eigen zak zou betalen. Zo krijg je die hoge belastingen weer naar beneden. Je kan daarbij zoveel troeven op tafel gooien, dat we een compleet artikel over beroepskosten hebben gepend.




5. En tot slot zijn er nog...

Sommige bijberoepers hebben extra verzekeringen nodig. Is je zaak bijvoorbeeld in een pand gevestigd, dan moet je verplicht een brandverzekering afsluiten. Ook voor dure machines speel je beter op zeker. Je boekhouder kan jou vast vertellen welke verzekeringen voor jou een must zijn.


En zo komen we bij je laatste kost: je boekhouder. Hoe diep je daarvoor in de buidel tast? Dat hangt af van de orde die je schept in je eigen paperassen. Heb je een relatief eenvoudig bijberoep, met beperkte kosten en inkomsten? Dan kom je wellicht toe met een paar honderd euro.






5 goede redenen om vandaag nog je hobby te verzilveren

1. De kosten vallen best wel mee.

Daarover lees je alles hierboven.




2. Je hebt minder rompslomp aan btw

Als bijberoeper blijf je vaak gespaard van de btw-kwartaalaangifte. Je moet je klanten immers geen btw aanrekenen wanneer je minder dan 25.000 euro omzet draait per jaar. Je hebt dus minder papierwerk, minder kopzorgen en minder boekhoudkosten. Vergeet niet om deze vrijstelling te vermelden op alle facturen die je opstelt.


Eén kanttekening: als je veel investeringen maakt, is het soms beter om wel btw aan te rekenen. Dan kan je immers zelf de btw recupereren van je aankopen. Laat je boekhouder even de rekensom maken, en hak pas dan de knoop door.




3. Je gaat van start zonder risico

Je bijberoep is het ideale testparcours voor jouw zaak. Je test je businessplan zonder risico te nemen en je krijgt de tijd om je netwerk op te bouwen. Daarvoor hoef je het niet ver te zoeken. Kijk gewoon wat er beweegt in jouw buurt, en snuffel eens rond naar steunmaatregelen in jouw stad. Zo kom je snel uit op de juiste contacten en interessante evenementen.




4. Je kan deeltijds gaan werken

Heb je meer tijd nodig om je bijberoep te bolwerken? Dan heeft jouw werkgever misschien wel oren naar deeltijds werk. Je presteert dan bijvoorbeeld 1/5 minder, maar je nettoloon vermindert niet met 20%, omdat je in een lagere belastingschaal terechtkomt.


Wees wel loyaal en breng je werkgever op de hoogte van je plannen. Wil je een gelijkaardige activiteit opstarten als je baas? Lees dan aandachtig je arbeidsovereenkomst. Misschien staat daar wel een concurrentiebeding in...




5. Je behoudt al je privileges

Vakantie, bescherming bij arbeidsongeschiktheid, je wettelijke pensioenopbouw, ziekte-uitkering, kinderbijslag,... Door te starten als zelfstandige in bijberoep behoud je al deze rechten uit je statuut als loontrekkende. Je profiteert dus echt van het beste van beide werelden.


Neem een succesvolle start met Xerius Drive. 

Starten als zelfstandige in bijberoep is geen sprong in het duister. Je pad wordt verlicht door Xerius Drive, de online tool die jou stap na stap begeleidt naar je eigen zaak. In elke fase verneem je wat jou te doen staat, en welke steun je daarbij krijgt van Xerius. Je merkt meteen: onze experts nemen heel wat werk van je schouders. Zodat jij kan focussen op wat echt telt: je zaak doen draaien als een tierelier.

Ontdek nu Xerius Drive