Behoud je sociale bescherming als je stopt als zelfstandige

Je zaak opstarten was een vrije keuze. Je zaak stopzetten is dat vaak niet. Hoe behoud je je sociale rechten wanneer je de stekker eruit moet trekken? Deze oplossingen gooien jou een reddingsboei toe. En uiteraard reiken ook de experts van Xerius jou een helpende hand.

Elke dag opnieuw plooi jij je dubbel voor je zaak. Wanneer je het bedrijf tijdelijk of definitief moet stopzetten is dat vaak een zware dobber. Niet alleen financieel, maar ook administratief – want het zorgt voor behoorlijk wat rompslomp.


Gelukkig kan je ook in minder goede tijden rekenen op de steun van Xerius. Onze adviseurs zorgen ervoor dat je administratie correct afgehandeld wordt en dat je sociale bescherming blijft genieten. En zij helpen jou om steun aan te vragen, zodat je financieel niet in ademnood komt.




Het overbruggingsrecht

Deze uitkering kan je aanvragen wanneer je financieel in slechte papieren belandt door het sluiten van je zaak. Twee redenen voor stopzetting komen in aanmerking:

  1. gedwongen onderbreking
  2. economische moeilijkheden


Hoeveel bedraagt het overbruggingsrecht?

Je ontvangt elke maand

  • 1.574,68 euro als alleenstaande
  • 1.967,73 euro met een persoon ten laste. Heb je minstens één persoon ten laste? Dan toon je dit aan met een attest van je ziekenfonds.

Deze uitkering krijg je voor maximaal 12 maanden.

 

Je behoudt ook maximaal vier kwartalen de volgende sociale rechten:

  • terugbetaling van je geneeskundige verzorging
  • recht op een uitkering bij arbeidsongeschiktheid, invaliditeit en moederschap

Overbruggingsrecht bij gedwongen onderbreking

Moet je als zelfstandige je activiteit tijdelijk of definitief stopzetten door omstandigheden onafhankelijk van je wil? Dan zijn er zes situaties waarin je kan rekenen op een uitkering overbruggingsrecht.

  • Natuurramp: denk hierbij aan aardbevingen, overstromingen en grondverzakkingen, maar ook landbouwrampen waarbij bijvoorbeeld een ziekte een hele oogst vernietigt.
  • Brand: schade veroorzaakt door brand, blikseminslag, ontploffing of implosie.
  • Beschadiging: bijvoorbeeld als gevolg van een ramkraak of verkeersongeval. 
  • Allergie: deze moet voldoen aan de volgende voorwaarden: erkend zijn door een adviserend arts, veroorzaakt zijn door de uitoefening van de zelfstandige activiteit én je bent als zelfstandige niet erkend als invalide. 
    Overbruggingsrecht omwille van een allergie kan je pas aanvragen nadat je gedurende 12 maanden een uitkering arbeidsongeschiktheid ontvangt.
  • Beslissing van een derde economische actor of door een gebeurtenis met een economische impact: deze beslissing moet  je activiteit als zelfstandige rechtstreeks en aanzienlijk raken. Enkele voorbeelden hiervan zijn wegenwerken, een crisis in de sector waar je actief bent of een leverancier die failliet gaat.
  • Faillissement: het kan daarbij gaan om een persoonlijk faillissement of een faillissement van de vennootschap waarin je actief bent.
 

Wie kan het overbruggingsrecht bij gedwongen onderbreking aanvragen?

Jan, bijvoorbeeld. Hij is landbouwer en zag zijn hele oogst letterlijk de lucht invliegen toen de orkaan Greta passeerde. Jan kan het overbruggingsrecht aanvragen op basis van een natuurramp.

 

Youssef kan een aanvraag indienen, als warme bakker die een allergie te pakken kreeg voor tarwebloem. Door die struikelsteen kan hij uiteraard geen brood of patisserie meer bakken. Youssef kan zich beroepen op een gedwongen onderbreking door allergie.

 

Ook Ekaterina mag een aanvraag voor een overbruggingsrecht indienen. Zij heeft een eenmanszaak in tweedehandskleding die niet rendeert en failliet gaat.

 

Welk bewijs leveren Jan, Youssef en Ekaterina bij hun aanvraag?

  • Jan ondersteunt zijn zaak met een verklaring van brandweer of politie, documenten van de verzekering en krantenartikels over de storm.
  • Youssef bezorgt doktersattesten en documenten van de verzekering.
  • Ekaterina bezorgt de publicatie van de opening van het faillissement.

Alle drie moeten ze ook bewijzen dat ze tijdelijk of definitief gestopt zijn.



Overbruggingsrecht bij economische moeilijkheden

Naast een gedwongen onderbreking kan je je zelfstandige activiteiten moeten stopzetten door economische moeilijkheden. Ook dit kan een reden zijn om een uitkering overbruggingsrecht aan te vragen.

Drie situaties komen hiervoor in aanmerking:

  • Leefloon: je krijgt op het moment dat je je zelfstandige activiteit stopzet een leefloon.
  • Bijdragevrijstelling: in de twaalf maanden voordat je stopte als zelfstandige kreeg je van het RSVZ een (gedeeltelijke) vrijstelling voor de betaling van je sociale bijdragen.
  • Laag inkomen: in dit geval toon je aan dat je inkomen de minimale bijdragedrempel niet overschrijdt, zowel tijdens het jaar dat je stopt als zelfstandige, als het jaar ervoor.
 

Wie kan het overbruggingsrecht aanvragen?

Dieudonné maakt een goede kans. Hij probeert al jaren vergeefs om zijn nieuw concept te lanceren. Al zijn spaarcenten gingen op in het project, en al die tijd overleefde de jonge zaakvoerder op een jaarinkomen van nauwelijks 6.700 euro. Nu ziet Dieudonné geen andere uitweg meer dan te stoppen en een overbruggingsrecht aan te vragen.

De winkel waarin Jessica zich uitslooft miste de digitale trein, waardoor de verkoop kelderde. Ze ontvangt nu een leefloon, terwijl de zaken steeds sneller bergaf gaan. Ook Jessica kan aankloppen voor een overbruggingsrecht op voorwaarde dat de zaak definitief wordt stopgezet.



Welk bewijs leveren Dieudonné en Jessica bij hun aanvraag?

  • Dieudonné voegt boekhoudkundige stukken toe die bewijzen dat zijn inkomen laag is.
  • Jessica levert een kopie van de uitkering van haar leefloon. Ook een bewijs van vrijstelling van sociale bijdragen is een overtuigend document.

Opgelet: ben je zaakvoerder, meewerkende partner of helper? Dan moet je extra bewijslast leveren, waarover je meer leest op het aanvraagformulier. Hou er ook rekening mee dat je niet standaard recht hebt op 12 maanden uitkering. De precieze termijn hangt af van het aantal kwartalen dat je sociale rechten hebt opgebouwd. Dat weet Xerius jou te vertellen op het moment van je aanvraag.

 

 

Onder welke voorwaarden krijg je een overbruggingsrecht?

  1. je betaalde tijdens de afgelopen vier jaar de sociale bijdragen van minstens vier kwartalen. Dat deed je als zelfstandige in hoofdberoep of als meewerkende echtgeno(o)t(e). Ook als student-zelfstandige of als zelfstandige in hoofdberoep gelijkgesteld met bijberoep (art.37) kom je in aanmerking op voorwaarde dat je minimaal de sociale bijdragen van een zelfstandige in hoofdberoep betaalt.
  2. vóór het kwartaal waarin je je activiteit moest onderbreken, was je vier kwartalen onafgebroken aangesloten als zelfstandige.
  3. onder bepaalde voorwaarden kan je de uitkering overbruggingsrecht beperkt combineren met een vervangingsinkomen of een beroepsactiviteit. Contacteer altijd Xerius als je dit van plan bent. Zo weet je vooraf of de combinatie die je wil mag én welke invloed deze heeft op je uitkering.
  4. je moet in België wonen.

Deze voorwaarden moeten de hele duur van de uitkering van toepassing blijven.

 

Hoe vraag je het overbruggingsrecht aan?

Vul het aanvraagformulier in en stuur het aangetekend naar: Xerius Sociaal Verzekeringsfonds, Brouwersvliet 4 bus 2, 2000 Antwerpen.

Voeg de nodige bewijsstukken toe. Contacteer ons gerust om te weten welke papieren in jouw geval nuttig kunnen zijn.


Aanvraagformulier downloaden

Belangrijk: dien je aanvraag in binnen de twee kwartalen na het kwartaal waarin je de activiteit stopzette of de aanvraag voor de opening van het faillissement is neergelegd.


Ook nuttig om te weten:

  • Tijdens het overbruggingsrecht bouw je geen pensioenrechten op. Bovendien kan je het recht op Groeipakket verliezen. Om te vernemen hoe de vork aan de steel zit in jouw specifieke situatie, neem je het best contact op met je uitbetaler van het Groeipakket.
  • Verandert je situatie? Breng Xerius dan direct op de hoogte. Elke wijziging kan immers invloed hebben op je uitkering. Door ons te informeren vermijd je vervelende terugvorderingen. De regels zijn immers niet van de poes. Stel, je hebt recht op een uitkering van maart tot november. Ga je in april welgeteld één dag aan de slag, zelfs halftijds? Dan kan je de uitkering voor april verliezen.

Gelijkstelling wegens ziekte

Stop je als zelfstandige omdat je arbeidsongeschikt wordt? Dan kan je een gelijkstelling wegens ziekte aanvragen. Deze periode wordt dan gratis gelijkgesteld met periodes van activiteit. In begrijpelijk Nederlands betekent dit:

  1. dat jouw arbeidsongeschikte dagen meetellen voor de berekening van je pensioen;
  2. dat je in orde blijft met je ziekteverzekering, kinderbijslag en arbeidsongeschiktheidsverzekering;
  3. dat je voor deze periode geen sociale zekerheidsbijdragen betaalt.

Tip: kan je niet meer werken door ziekte of ongeval? Contacteer dan altijd je ziekenfonds om na te gaan of je wel gebruik maakt van al je rechten.




Aan welke voorwaarden moet je voldoen om de gelijkstelling te krijgen?

  • Op het moment dat je enkele maanden arbeidsongeschikt wordt, werk je minstens 90 dagen als zelfstandige in hoofdberoep of als meewerkende partner in maxi-statuut.
  • De adviserende geneesheer van je mutualiteit erkent jou als arbeidsongeschikt.
  • Je zette al je zelfstandige activiteiten stop.
  • Het kwartaal dat voorafgaat aan je gelijkstelling moet volledig betaald zijn.
  • Ben je mandataris? Dan mag je geen loon of voordeel alle aard (VAA) meer ontvangen.

 



 

 

Hoe vraag je de gelijkstelling aan?

Vul het aanvraagformulier in en bezorg het aan Xerius.


Xerius legt je aanvraag dan voor aan het Rijksinstituut voor de Sociale Verzekeringen der Zelfstandigen (RSVZ). Deze overheidsdienst oordeelt over je gelijkstelling, in overleg met je ziekenfonds. Eventueel vraagt het RSVZ bijkomende documenten op, zoals een bewijs van stopzetting van je activiteiten.

Aanvraagformulier downloaden

Hou er rekening mee dat het RSVZ voor een oordeel enkele maanden nodig heeft. In afwachting moet Xerius jou nog steeds afrekeningen sturen. Jij hebt dan twee mogelijkheden:

  • ofwel betaal je de afrekening. Krijg je de gelijkstelling toegekend? Dan betaalt Xerius dit geld terug. Dat kan echter pas gebeuren nadat we jouw definitieve inkomen kregen via de FOD Financiën. En dat is ongeveer 2 jaar later.
  • ofwel wacht je met betalen. Krijg je echter geen gelijkstelling, dan moet je alle afrekeningen samen betalen. Bovendien komen daar de wettelijke verhogingen bovenop, wegens laattijdige betaling.

Opgelet: De duur van de gelijkstelling bepaalt het effect op je sociale bijdragen. Daarom zijn voorspellingen zo moeilijk. Voor meer uitleg neem je daarom beter contact op met onze experts.

Start je na je ziekte opnieuw met een zelfstandige activiteit?


Breng Xerius dan direct op de hoogte. Op dat moment stopt je gelijkstelling, waardoor je opnieuw sociale bijdragen moet betalen. Doe je dat niet, dan krijg je later een regularisatie. En die komt hard aan, want de achterstallige bedragen – en de verhogingen erop – stapelen zich snel op. Je nieuwe opstart verandert ook de berekeningsbasis van je sociale bijdragen.


De voortgezette verzekering

Zelfstandigen die hun activiteit stopzetten hebben meestal geen ander sociaal statuut, zoals loontrekkende of ambtenaar. Zij kunnen een voortgezette verzekering aanvragen om in orde te blijven met de sociale zekerheid.


Je kan daarbij kiezen uit twee opties.

  1. je neemt enkel een voortgezette verzekering voor je pensioen.
    Je periode van inactiviteit telt dan mee voor je pensioen, alsof je werkte als zelfstandige in hoofdberoep. Je ziekte- en invaliditeitsverzekering breng je dan in orde via je eigen ziekenfonds of dat van je partner.
  2. je neemt een voortgezette verzekering voor je pensioen en je ziekteverzekering.
    Zo blijf je voor beide beschermingen perfect in orde.


Hoe lang kan je genieten van deze bescherming?

Je kan een voortgezette verzekering afsluiten voor maximum twee jaar.


Deze periode mag je nog eens met vijf jaar verlengen indien deze jaren de laatste zijn voor je wettelijke pensioenleeftijd. Je kan er dus maximum 7 jaar gebruik van maken.


Tip: staat je pensioen echt voor de deur? Dan is dit zelden een gepaste oplossing. Je betaalt vaak meer bij in verhouding tot het pensioen dat je er later voor ontvangt. Onze experts maken graag de rekensom voor jou.




Aan welke voorwaarden moet je voldoen?

  • Je zet je activiteiten als zelfstandige volledig stop.
  • In de periode vóór de voortgezette verzekering betaalde je minstens 4 kwartalen sociale bijdragen. Dat deed je als zelfstandige in hoofdberoep of als meewerkende echtgenoot/echtgenote.

Hoeveel kost de voortgezette verzekering?

Het precieze bedrag hangt af van je netto belastbaar inkomen van drie jaar geleden. Is dat inkomen niet gekend? Dan baseert Xerius zich op het laatste gekende jaar.


Kies je voor enkel pensioen? Dan kost je voortgezette verzekering 11,78% van je inkomen van drie jaar geleden.


Kies je voor pensioen plus ziekteverzekering? Dan betaal je 19,44% van je inkomen van drie jaar geleden.




Hoe vraag je de voortgezette verzekering aan?

Dat kan gewoon bij Xerius. Stuur ons het aanvraagformulier ingevuld en ondertekend terug.


Wij leggen je vraag vervolgens voor aan het RSVZ. Enkele weken later ontvang jij dan je goedkeuring – of de reden van weigering, wat eerder uitzonderlijk is.

Aanvraagformulier downloaden

Belangrijk: ga je terug aan de slag als zelfstandige of loontrekkende? Dan stopt de voortgezette verzekering. Breng Xerius dan direct op de hoogte.


Het overbruggingsrecht 

1. Download het aanvraagformulier
  • 2. Stuur het ingevuld en aangetekend (!) naar: Xerius Sociaal Verzekeringsfonds, Brouwersvliet 4 bus 2 te 2000 Antwerpen. Persoonlijk afgeven in één van onze kantoren mag ook.
  • 3. Onze experts onderzoeken je aanvraag en houden jou op de hoogte.

Gelijkstelling ziekte

1. Download het aanvraagformulier
2. Vul het in en stuur op naar: Xerius Sociaal Verzekeringsfonds, Brouwersvliet 4 bus 2 te 2000 Antwerpen. Je mag het ook eigenhandig afgeven in één van onze kantoren.
  • 3. Xerius legt jouw aanvraag dan voor aan het RSVZ. Daardoor kan een antwoord even op zich laten wachten. Maar je mag er zeker van zijn: je hoort meteen van ons van zodra er nieuws is.

Voortgezette verzekering

  • 1. Download het aanvraagformulier
  • 2. Vul het in en stuur op naar: Xerius Sociaal Verzekeringsfonds, Brouwersvliet 4 bus 2 te 2000 Antwerpen. Je mag het ook eigenhandig afgeven in één van onze kantoren.
3. Xerius legt jouw aanvraag dan voor aan het RSVZ. Daardoor kan een antwoord even op zich laten wachten. Maar je mag er zeker van zijn: je hoort meteen van ons van zodra er nieuws is.

Misschien vraag je je dit nog af?

  • Bij wie kan ik nog meer aankloppen wanneer ik mijn zaak moet stopzetten?

    • Worstel je met financiële problemen, dan kan je terecht bij het OCMW van je woonplaats. Op hun website vind je extra informatie.

    • Werkte je ooit in loondienst? Dan kan je recht hebben op een uitkering. Pols daarvoor bij de Hulpkas voor Werkloosheidsuitkeringen of je vakbond.

    • Contacteer zeker ook je ziekenfonds. Via hen kan je eveneens van bepaalde rechten genieten als je arbeidsongeschikt bent.

Wat vind je op deze pagina?