Zoeken

Accountants schieten te hulp maar dreigen een IT-helpdesk te worden (Onderzoek van Xerius en UHasselt)

Antwerpen, 25 september 2025 – Het goede nieuws eerst: het merendeel van de accountants voelt zich goed voorbereid op de e-facturatieverplichting die op 1 januari ingaat. Bijna zes op tien zeggen niks te missen voor een geslaagde invoering. Al is een zesde van de boekhouders (17%) zelf de softwaretools nog aan het vergelijken. Zeven op de tien boekhouders vinden het ook hun taak om klanten te informeren. Dit wordt bevestigd in het Xerius onderzoek bij bijna 2.000 ondernemers: twee op drie ondernemers kijken vooral naar hun accountant voor hulp. Eén op drie accountants probeert daarbij te helpen door slechts één oplossing naar voren te schuiven. Accountants die veel telefonisch contact hebben, vrezen de meeste problemen bij de praktische invoering. Deze inzichten komen uit de spiegelbevraging van Xerius en UHasselt bij 143 accountants en bijna 2.000 ondernemers, uitgevoerd tussen februari en april 2025.

Minder problemen verwacht bij eigen invoering dan bij hun klanten-ondernemers

Meer dan de helft van de accountants (52%) verwacht weinig problemen bij de eigen invoering van e-facturatie, terwijl slechts 18% veel problemen verwacht. Heel anders is het beeld bij hun klanten: de helft van de accountants (50%) verwacht daar wél veel problemen, en slechts een kleine groep (16%) denkt dat de invoering van e-facturatie bij klanten vlot zal verlopen.

Antwerpen,  23 juli 2025 – Zeven op tien werkende Belgen zouden vandaag een extra inkomen (zeer) wenselijk vinden en voor bijna de helft (48%) is dat zelfs financieel noodzakelijk. Twintig procent is (zeer) ontevreden over de eigen financiële situatie terwijl bijna zes op tien (57%) werkende Belgen er wel tevreden tot zeer tevreden over is. Opvallend: De min 45-jarigen komen makkelijker rond op het eind van de maand dan oudere generaties. Dat blijkt uit de meest recente bevraging van Xerius, het grootste ondernemingsloket, bij 1.000 werkende Belgen.

Verder blijkt uit dit onderzoek dat zeventien procent van wie nog geen bijverdienste heeft, overweegt om er dit jaar nog mee te starten. Opvallend: bijna één op de vier werkende Belgen (24%) weet niet wat ‘zelfstandige in bijberoep’ precies inhoudt. De economische onzekerheid zet wel bijna vier op de tien (36%) aan om na te denken over starten als zelfstandige in bijberoep.

Xerius onderzocht in mei 2025 via een representatief staal van 1.000 werkende Belgen (naar geslacht, leeftijd en gewest)¹ de interesse in een tweede job en de beweegredenen hiervoor.

Financiële noodzaak van extra inkomen

De meest recente studie van Xerius geeft aan dat ruim één op drie werkende Belgen (35%) een extra inkomen noodzakelijk vindt. Nog eens meer dan één op de acht (13%) ervaart dit zelfs als zeer noodzakelijk. Samengeteld vindt bijna de helft van de Belgen (48%) een extra inkomen noodzakelijk. Voor precies een kwart is het dan weer geen financiële noodzaak.

Uiteindelijk zijn bijna zes op tien (57%) werkende Belgen tevreden tot zeer tevreden over de eigen financiële situatie. Een op vijf (20%) is er (zeer) ontevreden over. Dit aantal stijgt als men deeltijds werkt; dan is precies een op vier er ontevreden tot zeer ontevreden over.

Ongeveer 14% komt (zeer) moeilijk rond en heeft op het eind van de maand soms geld tekort. Hoewel het merendeel aangeeft makkelijk rond te komen en zelfs te kunnen sparen (44%), lukt dat bij ongeveer één op de drie (30%) niet; zij redden het, maar houden niks over op het eind van de maand. Langs de andere kant komt gemiddeld 13% wel gemakkelijk rond.

“Het zijn niet de jongste generaties die het financieel het moeilijkst hebben, maar de 45-plussers. Meer dan één op zes (17%) 45- tot 55-jarigen komt op het eind van de maand (soms) geld tekort. Daartegenover staan de jongste generaties: Generatie Z (geboren tussen 1995-2012) en Generatie Y (1980-1994) geven met respectievelijk 20% en 17% aan zeer gemakkelijk rond te komen en veel te kunnen sparen. Dit verschilt significant van Generatie X (1965-1979) en de babyboomers (1946-1964), waar dit slechts 6% en 4% betreft. Deze laatste twee generaties werken meer deeltijds en oefenen minder een bijverdienste uit”, stelt Youssef Deconinck, Xerius

Economische onzekerheid zet bijna vier op tien aan het denken over een bijberoep

In dit Xerius onderzoek (bij de actieve 18-64 jarigen) heeft iets meer dan een kwart (26%) vandaag een tweede job. Van diegenen die vandaag nog geen bijverdienste hebben, staat 82% er wel voor open, al kan dit ook in de verre toekomst zijn. Heel concreet denkt zeventien procent er over na om dit jaar nog een bijverdienste te starten. Bijna een op vijf (18%) zou dit nooit overwegen.

Door de economische onzekerheid denkt bijna vier op de tien (36%) op dit moment al na om te starten als zelfstandige in bijberoep.

Een op vier kent statuut van zelfstandige in bijberoep niet

Van de respondenten die momenteel geen bijverdienste hebben maar dit wel (ooit) overwegen, geeft de helft aan dat ze zouden beginnen als flexi-jobber (48%)². Zelfstandige in bijberoep³ (19%) en vrijwilligerswerk met kostenvergoeding (15%) komen op plaats 2 en 3.

Het flexi-job statuut is ondertussen het best bekend. Vaak kent men iemand die al bijklust dit statuut. Slechts 15% heeft er nog nooit van gehoord. Bijna een op vier (24%) kent het statuut van zelfstandige in bijberoep niet.

“Er is heel wat potentieel in België: een op zes (17%) wil dit jaar nog een bijverdienste opstarten. Dit zijn voornamelijk werkenden die het (zeer) moeilijk hebben om rond te komen op het einde van de maand. De economische onzekerheid zet mensen aan het denken: 36% vindt dit een reden om een opstart als zelfstandige in bijberoep te overwegen, om zo minder afhankelijk te zijn van de hoofdactiviteit. Natuurlijk zijn er nog andere drijfveren dan de zuiver financiële. Wij geloven dat er een ondernemer in ieder van ons schuilt. Zeker als je ook nog eens een centje kan bijverdienen met wat je graag doet,” besluit Youssef Deconinck, Xerius. 

Over het onderzoek

Het onderzoek naar bij professioneel actieve Belgen gebeurde via een online bevraging tussen 20 en 28 mei: in totaal vulden 1.000 respondenten tussen 18-64 jaar de vragenlijst volledig in. Zeven op de tien respondenten zijn werknemer, 10% is zelfstandige en 12% is ambtenaar in hoofdberoep. Zeven procent zit in een andere situatie (werkzoekend, student, gepensioneerd of langdurig ziek).  Van de respondenten in werkverband werken heeft 82% een voltijds werkregime; 18% deeltijds. 65% is samenwonend of gehuwd. 35% is alleenstaand. De studie is representatief naar leeftijd, geslacht en gewest. De wegingsfactoren waren nooit groter dan 1,5. Voor de volledige steekproef van 1.000 actieve Belgen is de foutenmarge 3,10% (betrouwbaarheidsinterval van 95%).

Wat motiveert of helpt een zelfstandige in bijberoep?

Youssef Deconinck van Xerius: “In bijberoep starten is een zekere en stabiele manier om een zelfstandige activiteit te starten. Elk jaar zien we het aandeel in bijberoep stijgen: in 2024 starten bijna de helft van alle startende eenmanszaken (48%) in bijberoep. Vijf jaar geleden was dat nog maar 39%. Meteen in hoofdberoep starten, kan nogal een grote sprong lijken. We willen onderzoeken welke handvaten ondernemers in bijberoep kunnen helpen, om de doorstart te maken naar een hoofdberoep: daarom ondersteunt Xerius deze leerstoel. We willen meer weten over wat hen motiveert en afremt.  Vandaag is de gemiddelde leeftijd om te starten 36 jaar, maar eigenlijk zien we starters van alle leeftijden. Via de community en onderzoek zal Xerius onderliggende noden helpen identificeren en ondersteunen.”

Bron: Xerius

Het zijn ook niet de ondernemers met een groot aantal uitgaande facturen per jaar, die het meest problemen verwachten. Drie kwart (75%) van de ondernemers die grote problemen verwachten, hebben minder dan 100 uitgaande facturen per jaar (of minder dan acht per maand). 40% heeft zelfs niet meer dan twee facturen per maand.

“Ondernemers met weinig uitgaande facturen voelen zich momenteel minder aangesproken, maar ook zij moeten in orde zijn om vanaf januari de facturen van hun leveranciers te kunnen betalen. Meer dan een kwart (27%) werkt niet met een externe accountant. Dus is de vraag hoe zij tijdig geïnformeerd worden”, Youssef Deconinck, Xerius

Van de ondernemers die niet klaar zijn en de meeste problemen verwachten, heeft 64% een eenmanszaak en in mindere mate zijn het ondernemers met een BV (26%); deze groep is vooral aan het werk in de dienstensector (49%) en in beperkte mate in de bouw (16%). Bij de ondernemers die grote problemen verwachten, zien we minder ondernemers in groothandel, industrie en detailhandel.

Vertrouwen in een gebruiksvriendelijke oplossing

Wat hebben ondernemers dan nodig om klaar te zijn voor de verplichte e-facturatie? In de eerste plaats een gebruiksvriendelijke tool (42%), hulp bij het vergelijken van tools (26%) en hulp bij het implementeren van tools (26%). Voor deze informatie vertrouwen ondernemers het meest de (externe) accountant en het ondernemingsloket. Overheid en softwareleveranciers komen op plaats drie en vier.

Gebrekkige technische kennis: boekhouders to-the-rescue?

Hoewel bijna vier op de tien ondernemers geen drempels ervaren, worden de volgende drie redenen het meest vernoemd als redenen om nog niet over te stappen op e-facturatie: 

1. uitstel omdat het nog geen wettelijke verplichting is (37%)
2. gebrekkige kennis over de technische vereisten (25%)
3. te hoge kosten voor software-investeringen of te hoge abonnementskosten voor e-facturatie (24%).

Een kleine groep (11%) twijfelt eraan of de investering in e-facturatie nog de moeite loont. Twee derden (65%) die hieraan twijfelen, zijn 60-plus. Een op de tien (11%) is minder dan 55 jaar oud.

Andere vraagtekens m.b.t de overstap zijn: onzekerheid over hoe overheid en derde partijen de data gaan gebruiken (16%), de combinatie met het facturatiesysteem naar particulieren (15%) of voor heel kleine bedragen zoals restaurantkosten e.d. (13%), of er boetes zijn (15%). Een op zeven (14%) vindt de keuze van software-oplossing moeilijk te maken.

“We zien duidelijke verschillen tussen ondernemers die digitale technologieën regelmatig gebruiken in hun werk en zij die dat minder doen. E-facturatie blijkt voor ondernemers die weinig voeling hebben met digitalisering nog steeds een aanzienlijke drempel. Het is dan ook vooral deze groep die zich zorgen maakt over welke software te gebruiken, hoe deze precies in te voeren in hun bedrijf, en of het wel allemaal de investering waard is.” Prof. dr. Maarten Corten, Hoofddocent - Associate professor Auditing & Accounting, UHasselt

“We riskeren dat vooral eenmanszaken de overstap zo lang mogelijk uitstellen. Ze zijn het minst op de hoogte van de verplichting tot e-facturatie, zeker als ze weinig uitgaande facturen hebben. Toch moeten ook zij klaar zijn voor de e-facturen van hun leveranciers. Externe accountants spelen een sleutelrol, want ondernemers vertrouwen hen bij de keuze en hulp bij de installatie van een gebruiksvriendelijke tool. Aangezien België meer dan een half miljoen eenmanszaken² telt, is er nog een grote groep die ondersteuning verwacht. De keuze van een gebruiksvriendelijke tool wordt de komende maanden cruciaal om problemen in januari uit te sluiten. De kosten hoeven niet af te schrikken want er zijn laagdrempelige oplossingen beschikbaar,” besluit  Youssef Deconinck, Xerius.

Over het onderzoek

Het onderzoek naar digitalisering en e-facturatie bij Vlaamse ondernemers gebeurde via een online bevraging tussen 24 februari en 28 april: in totaal vulden 1.967 ondernemers de vragenlijst volledig in. Het merendeel van de respondenten zijn eenmanszaken (47%) of zaakvoerders van een BV (41%). De anderen zijn zaakvoerders van een VOF (2%), een NV (4%), of een andere rechtsvorm (6%). De helft van de bedrijven is jonger dan 10 jaar. 58% van de bevraagden heeft geen personeelsleden, 30% tussen 1 en 3, zes procent tussen 4 en 10, de resterende zes procent heeft meer dan 10 medewerkers. Hoewel een survey-onderzoek altijd onderhevig is aan selectievertekening, liggen deze statistieken in lijn met de verdeling binnen de populatie van zelfstandige ondernemers in Vlaanderen, wat erop wijst dat de steekproef als representatief kan worden beschouwd.